---
createdAt: 2026-06-14
updatedAt: 2026-06-14
title: Yeni Intlayer v9 - Yenilikler Neler?
description: Intlayer v9'daki yenilikleri keşfedin. Popüler i18n kütüphaneleri için doğrudan uyumlu paketler ve Koleksiyonlar, Varyantlar ve Dinamik Kayıtlar desteği sunuluyor.
keywords:
  - Intlayer
  - Compatibility
  - Migration
  - Collections
  - Variants
  - Dynamic Records
  - i18next
  - next-intl
  - vue-i18n
slugs:
  - doc
  - releases
  - v9
author: aymericzip
---

# Yeni Intlayer v9 - Yenilikler Neler?

Intlayer v9'a hoş geldiniz! Bu ana sürüm, büyük i18n kütüphaneleri (`react-i18next`, `next-intl`, `vue-i18n` vb.) için sunulan **Compat Adapter Paketleri** ile Intlayer'a geçiş sürecini basitleştirmede dev bir adımı temsil ediyor ve zengin içerik yapıları için destek ekliyor: **Koleksiyonlar (Collections)**, **Varyantlar (Variants)** ve **Dinamik Kayıtlar (Dynamic Records)**.

## İçindekiler

<TOC levels={[2]} maxDepth={1} />

---

## Compat Adapter Paketleri

Popüler i18n kütüphanelerinden Intlayer'a geçiş yapmak artık her zamankinden daha kolay. Standart i18n kütüphaneleriyle **birebir aynı genel API'leri (public APIs)** sunan ancak çalışma zamanında (runtime) tüm çeviri işlerini Intlayer'a devreden beş adet uyumluluk (compat) paketi oluşturduk.

### Sıkı Tiplendirme ile Aynı Genel API'yi Sunma

İçe aktarmaları (imports) değiştirerek, minimum kod değişikliğiyle Intlayer'ın tüm avantajlarından (gerçek sözlüklerinize karşı derleme zamanı tip güvenliği dahil) yararlanabilirsiniz:

- `@intlayer/i18next`
- `@intlayer/react-i18next`
- `@intlayer/next-intl`
- `@intlayer/next-i18next`
- `@intlayer/vue-i18n`

Örneğin, sadece şunu değiştirin:

```ts
import { useTranslation } from "react-i18next";
```

şuna:

```ts
import { useTranslation } from "@intlayer/react-i18next";
```

Anahtarlarınız artık Intlayer sözlüklerinize karşı **sıkı bir şekilde tiplendirilecek (strictly typed)** ve IDE'nizde tam nokta yolu (dot-path) otomatik tamamlama desteği sunacak!

### Bundler Alias Eklentileri (Vite, Next.js, Turbopack)

Tüm içe aktarma ifadelerinizi manuel olarak yeniden yazmadan geçiş yapabilmenizi sağlamak için, her compat adapter paketi `/plugin` alt yolu altında **özel bir bundler eklentisi** (Vite veya Next.js) içerir.

Bu eklentiler, derleme zamanında (build time) mevcut içe aktarmaları (örneğin `react-i18next` veya `next-intl`) otomatik olarak `@intlayer/*` eşdeğerlerine dönüştürür.

#### Next.js (Webpack / Turbopack) Örneği

`withIntlayer` yerine, Next.js yapılandırmanızı compat eklentisi ile sarmalayın:

```ts fileName="next.config.ts"
import { createNextI18nPlugin } from "@intlayer/next-i18next/plugin";
import type { NextConfig } from "next";

const withIntlayer = createNextI18nPlugin();
const nextConfig: NextConfig = {};

export default withIntlayer(nextConfig);
```

#### Vite (React, Vue, Solid, Svelte) Örneği

```ts fileName="vite.config.ts"
import vueI18nVitePlugin from "@intlayer/vue-i18n/plugin";

export default defineConfig({
  plugins: [vueI18nVitePlugin()],
});
```

---

## Ortaklaştırılmış Çalışma Zamanı Çözümleyicisi (Mutualized Runtime Resolver)

Tüm compat adapter'lar artık çeviri çözümlemesini tek ve son derece optimize edilmiş bir çalışma zamanı ayrıştırıcısı (runtime parser) üzerinden yönlendiriyor: `@intlayer/core/messageFormat`.

- **Mesaj Değişkeni Ekleme (Interpolate Message)**: Standart `{{var}}` (boşluklar ve nokta yolları), ICU biçimlendirilmiş argümanlar (`{v, number, percent}` vb.) ve yalın `{var}` şablonlarını çözümler.
- **Mesaj Düğümü Çözümleyici (Message Node Resolver)**: İç içe geçmiş düğümleri çözümler: `insert()`, `plural()` (CLDR çoğul kuralları), `enu()` (numaralandırma), `gender()`, HTML etiketleri, diziler ve çağrılabilir fonksiyon düğümleri.
- **Tokenized Tag Parser**: Zengin metin (rich-text) oluşturmayı kutudan çıktığı gibi desteklemek için satır içi XML/HTML etiketlerini ve numaralandırılmış etiketleri (örneğin, `<1>children</1>`) destekler.

---

## Özellik Detayları: Koleksiyonlar, Varyantlar ve Dinamik Kayıtlar

Intlayer v9, statik anahtar-değer nesnelerinin ötesine geçerek sözlüklerin uçtan uca tam tiplendirilmiş dinamik düzen yapıları tanımlamasına olanak tanır.

### 1. Koleksiyonlar (Collections)

CMS tarafından yönetilen sıralı öğelerin bir listesini tanımlayın (örneğin SSS'ler, ürünler veya blog listeleri):

```ts fileName="faq.content.ts"
import { t, type Dictionary } from "intlayer";

export default {
  key: "faq",
  content: [
    {
      question: t({
        tr: "Intlayer nedir?",
        en: "What is Intlayer?",
        fr: "Qu'est-ce qu'Intlayer ?",
      }),
      answer: t({
        tr: "Bir i18n araç kiti.",
        en: "An i18n toolkit.",
        fr: "Une boîte à outils i18n.",
      }),
    },
  ],
} satisfies Dictionary;
```

#### Kullanım:

```ts
// Tüm öğeleri getir
const allFaqs = useIntlayer("faq"); // -> { question: string, answer: string }[]

// Dizine göre tek bir öğe getir
const faq = useIntlayer("faq", { item: 1 }); // -> { question: string, answer: string }
```

### 2. Varyantlar (Variants)

A/B testleri, mevsimsel başlıklar, özellik bayrakları (feature flags) veya özel açılış sayfaları sunun:

```ts fileName="hero.content.ts"
import { t, type Dictionary } from "intlayer";

export default {
  key: "hero-banner",
  variant: "default",
  content: {
    control: t({ tr: "Hoş geldiniz", en: "Welcome", fr: "Bienvenue" }),
    black_friday: t({
      tr: "Şimdi alışveriş yap",
      en: "Shop now",
      fr: "Acheter maintenant",
    }),
  },
} satisfies Dictionary;
```

#### Kullanım:

```ts
const banner = useIntlayer("hero-banner", { variant: "black_friday" });
```

### 3. Dinamik Kayıtlar (Dynamic Records)

Girdileri çalışma zamanında sorgu kimlikleri (query IDs) aracılığıyla dinamik olarak yüklenen sözlükler tanımlayın:

```ts fileName="product.content.ts"
import { t, type Dictionary } from "intlayer";

export default {
  key: "product-copy",
  meta: {
    id: "prod_123",
    category: "books",
  },
  content: {
    title: t({ tr: "Temiz Kod", en: "Clean Code", fr: "Code Propre" }),
  },
} satisfies Dictionary;
```

#### Kullanım:

```ts
// Yalnızca talep edilen öğeyi dinamik olarak getirir (Suspense gerektirir)
const product = useIntlayer("product-copy", {
  id: "prod_123",
  category: "books",
});
```

---

## Dinamik Yükleme ve Bundle Boyutu Optimizasyonları

Bundle boyutlarını son derece küçük tutmak için Intlayer v9 dinamik tembel yüklemeyi (dynamic lazy loading) destekler.

Yapılandırmanızda `importMode` değerini `'dynamic'` veya `'fetch'` olarak ayarlayın:

```ts fileName="intlayer.config.ts"
export default {
  dictionary: {
    importMode: "dynamic", // "static" | "dynamic" | "fetch"
  },
};
```

Derleme zamanında, `@intlayer/swc` ve `@intlayer/babel` dosyalarınızı tarar ve `useIntlayer` / `getIntlayer` çağrılarını tree-shakeable sarmalayıcılarla (`useDictionary` / `useDictionaryDynamic`) değiştirir. Yalnızca seçilen koleksiyon öğesi, varyant veya dil (locale) için gerekli olan içerik yüklenir, böylece üretim (production) bundle'ınızın kullanılmayan çevirileri içermesi engellenir.

---

## v8'den Geçiş Notları

v8'den yükseltme yapıyorsanız, v9'un yıkıcı değişiklikler (breaking changes) içermediğini unutmayın. Ancak işte temel değişiklikler:

- **Diller ve Lehçeler (Locales & Dialects)**: Harici i18n bağımlılıkları kullanıyorsanız, içe aktarmaları otomatik olarak yeniden yazmak için yapılandırmanıza veya bundler kurulumunuza ilgili compat adapter eklentilerini ekleyin.
- **Özel Seçiciler (Custom Selectors)**: `useIntlayer` çağrılırken, ikinci parametre artık `{ locale, item, variant, id }` içeren bir seçenek nesnesine ayrılmıştır. Daha önce doğrudan bir dil (locale) dizesi geçirdiyseniz bunu yapmaya devam edebilirsiniz, ancak gelişmiş seçimler için seçenekler nesnesini kullanmanız önerilir.

---

## Faydalı bağlantılar

- [Compat Adapter Paketleri Kılavuzu](https://github.com/aymericzip/intlayer/blob/main/docs/docs/tr/compat/index.md)
- [Dinamik Sözlükler - Koleksiyonlar, Varyantlar ve Dinamik Kayıtlar](https://github.com/aymericzip/intlayer/blob/main/docs/docs/tr/dynamic_dictionaries/index.md)
- [Yapılandırma Referansı](https://github.com/aymericzip/intlayer/blob/main/docs/docs/tr/configuration.md)